Lần đầu tiên mình thi TOEIC là khoảng năm 2014, khi ra trường được hơn hai năm, Công ty mình khi đó yêu cầu bắt buộc phải thi đạt 600 điểm với vị trí kỹ sư của mình khi đó. Lần ấy, mình được 660 điểm. Từ đó thời giờ đã mười mấy năm, gần như cứ hai-ba năm mình lại thi TOEIC một lần. Phần vì để luôn có bằng cấp nếu được yêu cầu, phần vì mỗi lần ôn thi cũng là cơ hội để củng cố kiến thức.
Tháng 10/2025, mình thi được 935 điểm, và mình khá chắc chắn về số điểm này trong quá trình làm bài, trước khi nhận được kết quả.
TOEIC là một kỳ thi có dạng hai kỹ năng (nghe, đọc) và bốn kỹ năng (gồm cả viết, nói). Tuy nhiên cá nhân mình thường thi dạng hai kỹ năng, vì khi muốn thi bốn kỹ năng mình sẽ chọn IELTS. Ở các công ty hiện tại, hầu hết yêu cầu bằng TOEIC hai kỹ năng cộng với năng lực giao tiếp là ổn. Nên trong bài viết này, mình sẽ dành để chia sẻ kỹ về việc học và thi TOEIC hai kỹ năng nghe đọc, mong là bạn nào đang có ý định hoặc kế hoạch thi sẽ thêm một chút tham khảo.
Tác dụng của chứng chỉ TOEIC
Bằng cấp, nếu chỉ đứng riêng rẽ thực ra có thể giúp bạn qua được vòng loại hồ sơ, nhưng không có tác dụng gì đáng kể khi phỏng vấn hoặc làm việc. Nhưng tác dụng lớn nhất của chứng chỉ như TOEIC nằm ở quá trình bạn học tập, ôn thi, rà soát kiến thức. Cá nhân mình không cho rằng thần thánh hóa một loại bằng cấp là nên làm, nhưng việc trong hồ sơ của bạn có kết quả TOEIC đủ tốt sẽ là điểm cộng lớn so với người không có bất cứ chứng chỉ gì. Tất nhiên, điểm cao mà không nghe nói được cũng không mang lại hiệu quả được.
Điều mình muốn nói ở đây là, việc có một loại bằng cấp nào đó như TOEIC, hoặc IELTS so với năng lực sử dụng ngoại ngữ thực chiến là hai điều có tính bổ sung, không có tính đối ngược. Những câu nói như “có điểm cao chắc gì đã dùng được”, “có người chẳng có bằng gì vẫn nghe nói tốt là được”… đều chỉ là thiểu số, không đại diện cho số đông. Đa số người có bằng cấp là người sử dụng tốt ngoại ngữ và ngược lại. Chưa kể, các công ty hiện nay vẫn rất coi trọng các loại bằng cấp chứng chỉ mà tiếng Anh là một phần trong đó.
Bạn hãy có cả hai là tốt nhất, vừa liên tục nâng cấp kỹ năng giao tiếp, vừa dành thời gian học tập thi cử để rà soát nền tảng (ngữ pháp, từ vựng, tư duy ngoại ngữ). Đừng vì “nghe người ta bảo” bây giờ bằng cấp không quan trọng, dùng được ngoại ngữ mới là quan trọng mà không học không thi. Vấn đề ở đây là, nếu bạn không chọn một loại bằng cấp để theo đuổi và lấy nó làm nền tảng, bạn có cách nào tốt hơn không và thực tế bạn đã thực hiện chưa? Nếu có thì tốt, cứ làm vậy, nhưng theo kinh nghiệm của mình trong những câu chuyện này, cái kết sẽ là: nghĩ TOEIC, IELTS không có tác dụng gì, thực chiến giao tiếp mới quan trọng, và thế là sẽ tiếp cận việc học với mục tiêu rất mơ hồ kiểu “để giao tiếp tốt hơn”, “để giỏi hơn”… cuối cùng là không học hoặc bỏ ngang rất nhanh.
Tác dụng cực kỳ lợi hại của việc đặt mục tiêu với chứng chỉ như TOEIC là nó cho bạn một cái đích, một mục tiêu rõ ràng, kỳ vọng cụ thể vào bản thân.
Tác dụng khác nữa là khi ôn thi, bạn sẽ nâng cấp được hiểu biết về từ vựng, đặc biệt là ngữ pháp. Đừng tin ngữ pháp không quan trọng, nó vẫn cứ là “xương sống” của ngôn ngữ. Khi có ngữ pháp và từ vựng tốt, bạn có thể rất nhanh rèn được giao tiếp khi tìm thấy phương pháp phù hợp.
Nguyên tắc để đạt điểm TOEIC cao
Có năm nguyên tắc mình đã đúc kết được sau khi đã thi nhiều lần trong mười mấy năm qua:
Thứ nhất, học mẹo chỉ giúp bạn tăng chút điểm ở giai đoạn trình độ thấp. Muốn đạt điểm cao, bạn cần hiểu thật, hiểu kỹ và rõ của từng câu từng từ, bất kể ở bài nghe hay đọc. Đừng tìm kiếm các kỹ thuật làm bài, skim scan bắt ý tìm keyword gì đó nữa, bạn sẽ bị đề “lừa” hoặc hiểu sai nghĩa nghe sai từ thôi. Hãy đặt mục tiêu hiểu từng từ từng câu. “Chỉ cần hiểu tổng thể ý của câu là gì” là một lời khuyên chỉ dành cho mức điểm 500-600, nếu bạn muốn đạt điểm 900+, nhất định cần hiểu từng chút một.
Thứ hai, từ vựng và ngữ pháp là “xương sống”. Đừng coi thường ngữ pháp. Nếu bạn chưa chắc chắn về ngữ pháp, hãy học lại một lượt, sử dụng những cuốn sách tổng hợp về ngữ pháp được trình bày dễ hiểu như các sách của cô Mai Lan Hương hoặc cuốn English Grammar In Use chẳng hạn.
Thứ ba, nhiều người khuyên chỉ cần luyện ít đề thôi nhưng kỹ từng đề một, “hãy dừng ngay việc luyện nhiều đề”. Điều này là không đúng. Muốn đạt điểm cao, bạn cần làm cả hai việc. Luyện kỹ từng đề, phân tích lỗi sai, và luyện nhiều đề. Chúng ta cần cả số lượng và chất lượng mới có thể đạt được mức điểm 900+.
Thứ tư, trừ khi bạn mất gốc, nếu đã ở trình độ khoảng 600 điểm trở lên, bạn có thể và nên tự học thay vì đi học ở đâu đó. Lý do ở đây là: không ai có thể thực sự dạy bạn đọc và nghe. Bạn phải tự mình làm việc này, phải tự đọc, tự nghe, đây là kỹ năng cần rèn luyện lặp lại. Nếu bạn đi học, ở trình độ này hầu hết sẽ được thầy cô cho giải đề, chữa đề, việc này tốt thôi nhưng mất thời gian, lịch trình không linh động và tốn kém. Từ 600 điểm trở lên, để đạt 900+, tự học là con đường tốt nhất.
Thứ năm, khi học và ôn tập, tài liệu tốt nhất là nên được đơn giản hóa. Đừng vì FOMO mà dùng nhiều sách quá, sẽ bị loạn, và luôn cảm thấy mình chưa “sưu tầm” đủ sách, vẫn còn có cuốn nào đó ngoài kia hay hơn tốt hơn. Không phải đâu, bạn chỉ cần chọn một cuốn ngữ pháp, một cuốn từ vựng, một bộ nghe đọc để luyện kỹ là được. Cứ vậy đã, học hết chỗ đó rồi hẵng tính tiếp. Đừng mua một loạt, tải hàng tá sách xuống làm gì.
Lộ trình để đạt 900+ TOEIC và tài liệu phù hợp
Từ trải nghiệm của bản thân, mình nhận thấy có ba mốc rất quan trọng và khó vượt qua, nên mình sẽ chia sẻ lộ trình dựa trên ba mốc này.
Mốc 600 điểm:
Khi đạt 600 điểm là lúc bạn đã nắm được ngữ pháp và từ vựng mức căn bản, đủ dùng trong nhiều công việc hàng ngày như viết email, đọc tài liệu không quá sâu chuyên môn, và quan trọng nhất là bạn có được sự tự tin. Lúc ấy, bạn không còn cảm thấy mình “mất gốc”, “không thể học được”, “không biết bắt đầu từ đâu”. Nghĩa là, bạn đã có cảm nhận về logic của tiếng Anh và “giắt túi” được vốn liếng kha khá.
Điều quan trọng của giai đoạn này là học lại ngữ pháp, học lại từ vựng, làm quen với đề thi kiểu thi TOEIC và vượt qua cảm giác tự ti vì đã học tiếng Anh nhiều lần nhưng không hiệu quả.
Các tài liệu nên sử dụng:
Ngữ pháp và giải thích: Tác giả Mai Lan Hương, dùng để củng cố ngữ pháp. Không cần học hết tất cả, bạn chỉ cần học trước 20-25 chủ điểm ngữ pháp đầu tiên quan trọng nhất, sau này sẽ bổ sung sau.
Essential words for the TOEIC: Tác giả Barrons, dùng để củng cố các từ vựng hay và quan trọng. Cuốn này rất hay và có thiết kế bài học bài tập thú vị.
Luyện đề: Bộ đề ETS của các năm gần nhất. Nhưng bạn hãy làm chậm thôi, vì bạn sẽ cảm thấy hơi ngợp. Nhưng hãy cứ làm từng đề một, chữa kỹ, nghe kỹ đáp án. Có thể chấp nhận một số từ quá lạ quá khó bạn bỏ qua không cần cố gắng nhớ, hãy tập trung vào các từ có vẻ lặp lại nhiều lần.
Mốc 800 điểm:
Khi đạt 800 điểm, bạn khá thạo về ngữ pháp và có vốn từ vựng tốt rồi, bạn cũng quen thuộc với TOEIC. Đặc biệt, sự tự tin của bạn đã khá cao, không còn sợ tiếng Anh, cũng không còn cảm giác mất gốc hoặc tự ti rằng mình không học được nữa. 800 điểm TOEIC cũng là mốc tạo ra ấn tượng khá tốt với nhà tuyển dụng, và là nền tảng đủ để bạn chuyển sang học IELTS nếu muốn mà không bị quá ngợp.
Điều quan trọng của giai đoạn 600-800 điểm là từ vựng và các điểm ngữ pháp đặc biệt. Nếu ở giai đoạn trước, bạn mới nắm được ngữ pháp phổ biến, thì ở giai đoạn này bạn cần biết các trường hợp đặc biệt, các từ mới phong phú và “lạ” hơn. Đồng thời kỹ năng nghe và đọc của bạn cần dần thoát khỏi các kỹ thuật, các mẹo, chuyển từ “hiểu đạt ý” sang “hiểu rõ”.
Các tài liệu nên sử dụng:
Ngữ pháp và giải thích: Tác giả Mai Lan Hương, nhưng hãy học tiếp các điểm ngữ pháp khó hơn, không nằm trong số phổ thông phổ biến.
Luyện đề: Vẫn là bộ đề ETS. Bạn sẽ làm đúng nhiều hơn giai đoạn trước, nhưng hãy tập trung vào các câu sai, tra cứu kỹ, và đừng bỏ qua các từ lạ lẫm.
Mốc 900 điểm:
Đây là mốc khi bạn đã gần như đọc và nghe hiểu từng câu từng chữ. Thực ra nếu đạt mốc này, việc luyện giao tiếp hoặc chuyển sang ôn IELTS của bạn sẽ rất thuận lợi. Vấn đề của giai đoạn này là khi ôn luyện, điểm sẽ tăng rất chậm, chậm hơn nhiều so với hai giai đoạn trước.
Điều quan trọng là tìm thấy các điểm mình còn chưa nắm được để bồi đắp, do tới trình độ này rất dễ cảm thấy đã tích lũy đủ, thành ra khó thấy được điểm yếu.
Các tài liệu nên sử dụng:
Luyện đề: Bộ đề ETS.
Bổ sung: Bộ đề Hackers 3.
—
Đối với cả ba trình độ, có nhiều sách vở và phương pháp khác để bổ sung, ví dụ như: Starter Toeic, Bộ YBM Toeic, Toeic Analyst, bộ Tomato Toeic, nghe chép chính tả… Nhưng đừng hoang mang ngập lụt giữa hàng loạt sách vở và phương pháp học, bạn cứ lựa cách đơn giản thôi và dùng các tài liệu chủ chốt như mình gợi ý. Sau này muốn bổ sung sau bạn luôn có thể tìm tiếp.
Chúc bạn sẽ đạt được mục tiêu như mong muốn nhé!
Thân mến,
Tố Uyên.
P/s: Nếu bạn quan tâm đến việc học tiếng Anh, mình có từng viết một số bài khác, bạn có thể tham khảo ở link dưới đây:
Lộ trình học tiếng Anh từ trình độ “biết mà như không?
Thành thạo kỹ năng nghe đọc tiếng Anh với nguồn học liệu dưới 200 nghìn đồng
Tôi đã học được gì khi xem Ted Talk?
Làm sao giao tiếp tiếng Anh tốt từ xuất phát điểm I’m fine, thank you!
Thankyou your sharing